Bedelli askerlik düzenlemesini de içeren Askeri Ceza Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı.

TBMM (AA) - Kanuna göre, firar ve izin tecavüzü gibi suçlarla ilgili olarak hakkında ön inceleme yapılanın bulunamaması nedeniyle ifade almayı imkansız hale getiren zorunlu hallerde, ilgilinin ifadesi alınmayacak.

Yükümlü erbaş ve erlerden askeri araçları kullanmakla görevlendirilenler, araç kazası nedeniyle harp malzemesine zarar vermek suçundan kast veya ağır kusur nedeniyle mahkum olmaları durumu hariç, aracın kullanımı nedeniyle meydana gelen zararı tazminle sorumlu olmayacak.

Genelkurmay Başkanının yaş haddi, birer yıllık süre ile 72 yaşına kadar Cumhurbaşkanınca uzatılabilecek.

Astsubayların kademelerine düzenleme

Yüksekokul mezunu astsubaylara bir kademe intibakı sağlanarak, dokuzuncu derecenin ikinci kademesinden göreve başlatılacak. Görevde olan ve emekli personele de bir kademe intibakı sağlanacak.

Kanun yürürlüğe girdiğinde en az 2 yıl ve daha uzun süreli yükseköğrenimini tamamlamış olan astsubayların bulundukları derece ve kademeye bir kademe ilave edilecek. Lise ve dengi okul mezunlarından, düzenleme yürürlüğe girdiği tarihten sonra en az 2 yıl süreli yükseköğretim bitirenler için bulundukları derece ve kademeye bir kademe ilave edilerek intibakları yapılacak. Bu kapsamda ilave kademe verilen astsubayların sonraki rütbelerinin ve rütbe kademeliliklerinin ilk kademeleri verilen ilave kademe miktarı kadar fazla olacak.

Türkiye'nin en büyük savaş gemisi için geri sayım Türkiye'nin en büyük savaş gemisi için geri sayım

Emekli oldukları tarihteki öğrenim durumları esas alınmak suretiyle en az 2 yıl ve daha uzun süreli yükseköğrenim tamamlamış astsubaylardan bu görevleri üzerinden emekli, adi malullük veya vazife malullüğü aylığı ile dul ve yetim aylığı alanlar için de uygulanacak.

Bu düzenleme uyarınca yapılacak intibak ve buna bağlı ödemeler 3 ay içinde sonuçlandırılacak. Bu kapsamda emeklilik keseneği veya kurum karşılığı veya sigorta primi çalışan ve işveren paylarında oluşacak fark tutarı; gecikme cezası, gecikme zammı veya faiz uygulanmaksızın, düzenleme yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 3 ay içinde ilgili kurumlar tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna ödenecek.

Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte maaş derecelerinin üçüncü kademesinde bulunanlar, düzenleme kapsamında yapılan intibaklarla bir üst maaş derecesinin birinci kademesine; birinci derecenin üçüncü kademesinde bulunanlar birinci derecenin dördüncü kademesine yükseltilecekler.

Bu düzenlemenin uygulanması nedeniyle geriye yönelik herhangi bir ödeme yapılmayacak.

Milli Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların çözümünde ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi yetkili olacak.

İşletmelerin sermaye ihtiyacı

Personel Temin Daire Başkanlığı, Arşiv ve Askeri Tarih Daire Başkanlığı, müze, mehteran ve bando faaliyeti yürütenler ile üniversite gibi askeri kuruluşlarda da döner sermaye kurulacak.

Kanunla Milli Savunma Üniversitesi, kuvvet komutanlıkları, Askeri Fabrikalar Genel Müdürlüğü, Tersaneler Genel Müdürlüğü, Harita Genel Müdürlüğü ve Askeri Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü bünyesindeki döner sermaye işletmelerine tahsis olunan sermaye toplamı 100 milyon liraya çıkarıldı. Tahsis edilen sermaye miktarı Cumhurbaşkanı kararıyla 5 katına kadar artırılabilecek.

Milli Savunma Bakanlığınca yürütülen personel ve askeri öğrenci temin faaliyetleri için oluşturulan komisyonlarda görev yapan diğer kamu kurum ve kuruluşları personeline görev yaptıkları her gün için 750 gösterge ve ayda en fazla 12 bin gösterge rakamının memur aylık kat sayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarı geçmemek üzere döner sermaye gelirlerinden ücret ödenebilecek. Ödenecek ücret, damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmayacak.

Öğretim üyelerine proje bazlı döner sermaye

Kanunla Milli Savunma Üniversitesi bünyesinde daha güçlü bir kadro yapısının oluşturulması, diğer üniversitelerde olduğu gibi öğretim görevlilerine proje bazlı döner sermaye imkanlarının sağlanması, bu üniversiteyle özel sektör iş birliğinin artırılması, savunma sanayi alanında yeni ve özgün projeler geliştirilerek yerli ve milli teknolojilerin geliştirilmesine imkan sağlanacak.

Milli Savunma Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden yapılacak kesintilerle tahsil edilecek vergiler, gelirlerin dağıtımı ve tahsisi ile bu gelirlerden üniversitenin rektör dahil akademik yöneticileri ve genel sekreteri ile sivil ve asker öğretim elemanlarına yapılacak ödemeler hakkında, Yükseköğretim Kanunu'nun döner sermayeye ilişkin hükümleri uygulanacak.

Aylıklarını Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'na göre alanların bu şekilde ek ödeme matrahlarının belirlenmesinde, aylıklarını Yükseköğretim Personel Kanunu'na göre alan aynı akademik unvan ve derecedeki sivil öğretim elemanlarının mali hakları esas alınacak.

Milli Savunma Üniversitesine bağlı harp okulları, astsubay meslek yüksekokulları ve enstitülerde atamalı veya görevli sivil öğretim elemanlarına, almakta oldukları brüt üniversite ödeneğinin yüzde 30'u oranındaki ödemenin net tutarı, bu düzenleme uyarınca aynı aya ilişkin yapılacak net ödeme tutarından mahsup edilecek.

İşletmelere tahsis edilen sermaye miktarı ile halihazırda mevcut sermayeleri arasındaki fark, merkezi yönetim bütçesine mali yük getirmeden yalnızca mevcut sermayenin işletilmesinden elde edilen kardan karşılanacak. Buna göre, 100 milyon liraya çıkarılan sermaye tutarı mevcut sermayenin işletilmesinden elde edilecek karlarla karşılanacak.

Uzman erbaşlıktan astsubaylığa geçmek için gerekli başvuru şartlarına sahip ve 1 Ocak 2019'dan bu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihe kadarki dönemde icra edilen harekat veya yurt dışı operasyon görevleri nedeniyle başvuruda bulunamayan veya seçme sınavına katılamayan uzman erbaşlardan istekli olanlar, hizmet yılı hariç belirtilen diğer şartları taşımaları kaydıyla kullanamadıkları sınav haklarını, hala sınav hakkı bulunanlar son sınav hakkının bitimi tarihinden, sınav hakkı bitmiş olanlarsa bu maddenin yürürlük tarihinden sonra yapılacak ilk seçme sınavından başlamak ve sınava giremedikleri süreyi geçmemek üzere kullanabilecek.

Bedelli ve dövizle askerlik

Kanunla yoklama kaçağı, saklı veya bakaya olup bedelli askerlik hizmetinden yararlanamayan yükümlülerin bu hizmetten faydalanabilmelerine imkan sağlanacak.

Buna göre, "askerliğe elverişli" kararı verilmiş olanlar bedelli askerlikten yararlandırılacak. Ödenecek bedel, ödemenin yapıldığı gün geçerli olan memur aylık katsayısı dikkate alınarak belirlenecek. Seçim sonrasında bedelli askerlikten yararlanma hakkı elde edip de vazgeçenlere yeni bir hak verilmeyecek.

Bedelli askerlik hizmetinden, fiili askerlik hizmetine başlayanlar; müracaat tarihine kadar yoklama kaçağı, saklı veya bakaya olanlardan, bedelli askerliğe müracaat edip de seçim öncesi vazgeçenler veya müracaat tarihinden itibaren iki ay içinde ödemelerini yapmayanlar yararlanamayacak.

Bakayalar diğer yükümlülerden daha fazla bedel ödeyerek yararlanacak

Kanunla yoklama kaçağı, saklı veya bakaya olan yükümlülerin, diğer yükümlülerden daha fazla bedel ödeyerek bedelli askerlikten sürekli faydalandırılması amaçlanıyor.

Müracaat tarihine kadar yoklama kaçağı, saklı veya bakaya olanlar hakkında, yoklama kaçağı, saklı veya bakaya kalınan tarihten müracaat tarihine kadar geçen sürenin her ayı için ödenecek tutara ilave ek bedel alınacak. Ek bedel, 3500 gösterge rakamının ödemenin yapıldığı gün geçerli olan memur aylık katsayısı ile geçerli mazeretler hariç yoklama kaçağı, saklı ve bakaya kaldıkları toplam sürenin her ayının çarpımı sonucu bulunacak.

Belirlenen ek bedele esas sürenin hesabında, 1 ila 30 gün bir ay kabul edilecek. Bir ayı aşan günler müteakip aya eklenerek hesaplanacak.

Dövizle askerlik kapsamından çıkarılanlardan; ödemeleri gereken yabancı ülke parasını ödemedikleri veya herhangi bir takvim yılında toplam olarak 184 gün ve daha fazla süreyle yurt içinde bulundukları için dövizle askerlik kapsamından çıkarılanlar, yurt dışı temsilciliklere veya askerlik şubelerine 31 Aralık 2025'e kadar müracaat etmeleri ve 40.000 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarı, müracaat tarihinde Merkez Bankasınca tespit edilen döviz alış kuruna göre avro veya karşılığı kadar konvertibl yabancı ülke parasını müracaat tarihinden itibaren 10 iş günü içinde ayrıca ödemeleri halinde; önceden ödemiş oldukları tutar, müracaat tarihinde düzenlemede öngörülen tutardan az olanlar, eksik kalan tutarı müracaat tarihinden itibaren 10 iş günü içinde ödemeleri halinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılacak.

Önceden ödediği döviz tutarı, müracaat tarihinde ilgili düzenlemede öngörülen tutara eşit veya bu tutardan fazla olanlar ise askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılacak. Ancak bunların fazladan ödedikleri döviz geri ödenmeyecek.

Bu düzenleme kapsamındaki döviz ödemeleri, yurt dışında yurt dışı temsilcilikleri, yurt içinde Merkez Bankasınca tahsil edilerek bütçeye gelir kaydedilecek.

Görüşmelerin ardından yapılan oylamada, bedelli askerlik düzenlemesini de içeren Askeri Ceza Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, kabul edilerek yasalaştı.

Genel Kurulda daha sonra Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin görüşmelerine geçildi.

Muhabir: Sinan Uslu,Adem Balta